Browsing Category

बहस

धर्म, भौतिकवाद र मार्क्सवादको सम्बन्ध

विश्वमा धर्म सम्वन्धि मार्क्सवादी धारणालाई लिएर निकै ठूलो बहस र बिवाद लामो समयदेखि निरन्तर चल्दै छ। यस क्रममा मूलतः धर्म सम्वन्धी मार्क्सवादी अवधारणालाई जन साधारणको सामान्य धारणा सन्दर्भबाट अलग्याएर प्रस्तुत गर्ने गरिँदै आएको छ। त्यसको एउटा…

प्रचण्डपथको औचित्य र महत्व

सिद्धान्तको विकासमा जडसुत्रवाद हमेशा वाधक बन्न पुग्दछ। अर्कोतिर अनुभववादले क्रान्तिका व्यवहारिक अनुवभवहरुतिर पुरै जोड दिएको त हुन्छ। तर त्यसले क्रान्तिका अनुभवहरुद्वारा प्राप्त नयाँ अन्तरवस्तुलाई आत्मसात गर्ने र त्यसलाई सिद्धान्तको स्तरमा…

दर्शनशास्त्रको क्षेत्रमा कार्ल मार्क्सको योगदान

मार्क्सवादी दर्शन पनि एउटा वर्ग दर्शन हो, यो सर्वहारावर्गको दर्शन हो। तर यो अन्य दर्शनहरुझै अल्पसंख्यकहरुको, शोषकहरुको दर्शन नभएर बहुसंख्यकहरुको, सर्वहाराहरुको दर्शन हो।

त्रि.वि मानविकी संकायमा परिवर्तन

डा. भीम गौतम नेपालको सबैभन्दा ठूलो र पुरानो त्रिभुवन विश्वविद्यालयको केन्द्रीय क्याम्पसमा यति बेला वर्तमान प्रधानमन्त्रीको समृद्धि सपनाले काम गर्न थालेको आभास हुन थालेको छ। हुन त म यस केन्द्रीय क्याम्पस परिसरमा विगत २४ वर्ष देखि घुमिरहेको…

क्रुप्सकायाको विश्वचर्चित लेख : ‘समाजवादी स्कूलको महत्व’

जबसम्म हामी माध्यमिक तथा उच्च शिक्षाको उद्देश्य नै बदल्दैनौं, जबसम्म जीवनदेखि टाढा रहेको, मात्र बौद्धिक स्वरूपको यस्ता शिक्षा खत्तम गर्न सक्दैनौं, जबसम्म यस्तो शिक्षालाई उत्पादक श्रमसँग जोडदैनौं, तबसम्म हामी शिक्षाको वर्गीय स्वरूप पनि बदल्न…

सक्षम पुरुष खोज्ने दास मानसिकता त्यागौं

एउटी महिला आफ्नो जीवनसाथी किन शारीरिक, बौद्धिक, आर्थिक, सामाजिक सबै हिसाबले आफूभन्दा सक्षम खोज्दैछिन् ? यो परनिर्भरता र दासी मानसिकताको उपज होइन ? सधैँ सहानुभूति थापेर प्याला त भरिएला, घैला भरिँदैन।

क्लाराको सपना र नेपाली नारी

छोरीलाई सिकाइने हरेक संस्कारहरु अझै पनि छोरालाई सिकाउन आवश्यक ठानिँदैन। के छोराले संस्कारित हुनु पर्दैन ? मानसम्मान, इज्जत र प्रतिष्ठा प्राप्त गर्न छोरीले मात्र मिहेनत गर्नुपर्छ ?

महिला आफैले तोड्नुपर्ने १० बन्धन

परिवारमा आमाले महिनावारी प्राकृतिक र नियमित प्रक्रिया हो, यो कुनै खोट, पाप वा गलत धर्म होइन भन्ने कुराको वकालत गर्छिन् भने महिनावारी सम्बन्धी गलत धारणा स्वतः कमजोर बन्न जान्छ। तर, आमाले नै ‘छोरी, कसैलाई छुन हुँदैन, पाप लाग्छ’ भन्दै अँध्यारो…

आठ मार्च, वर्गसंघर्ष र महिला मुक्ति

वर्गीय मुक्ति विना लिङ्गीय मुक्ति सम्भव छैन। वर्गसंघर्ष बिना सामाजिक समस्या समाधान गर्न खोज्नु भनेको घामलाई हत्केलाले छेकेर सित्तल भएको भ्रममा पर्नुजस्तै हो। तैपनि महिला अधिकारको साथै मानव अधिकारको पक्षमा वकालत गर्नु नागरिकको दायित्व हो।

मुक्तिको झण्डा उठाएको दिन

यतिवेला नेपालको संविधान महिला अधिकारको सवालमा विश्वकै उत्कृष्ठ मध्येको एक रहेको छ। राज्यको पूनसंरचना पश्चात् राज्यको तीन तहको संरचना अनुसार स्थानीय तहमा करिव ४२ प्रतिशत महिला निर्वाचित भएका छन्। प्रदेश र केन्द्रमा पनि ३३ प्रतिशत महिलाको…